เมื่อวันที่ 20 ตุลาคม 2569 ณ โรงแรมเนเชอรัลบีช แหลมสิงห์ รีสอร์ท จังหวัดจันทบุรี มูลนิธิเพื่อสิทธิมนุษยชนและการพัฒนา (HRDF) จัดกิจกรรมอบรมและพิธีปิดหลักสูตรผู้ช่วยนักกฎหมายชุมชน (Paralegal Training) พร้อมมอบเกียรติบัตรแก่แกนนำแรงงานข้ามชาติในพื้นที่ภาคตะวันออก โดยเฉพาะแรงงานในภาคประมงและกิจกรรมทางเศรษฐกิจที่เกี่ยวข้องกับ เศรษฐกิจสีน้ำเงิน (Blue Economy) ภายใต้โครงการ ILO Ship to Shore Rights South-East Asia (S2S)
เพราะการเข้าถึงความยุติธรรม ไม่ควรถูกจำกัดด้วยสัญชาติ ภาษา หรือสถานะของบุคคล
หลักสูตรนี้มุ่งเสริมสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับกฎหมายไทย สิทธิและหน้าที่ตามกฎหมาย ตลอดจนพัฒนาศักยภาพของแกนนำแรงงานข้ามชาติให้สามารถเป็นกลไกสำคัญในการส่งเสริมการเคารพสิทธิมนุษยชน หลักนิติธรรม และการเข้าถึงความยุติธรรมในระดับชุมชน
การอบรมครั้งสุดท้ายครอบคลุม 3 ประเด็นสำคัญ ได้แก่ กฎหมายจราจร สิทธิในกระบวนการยุติธรรมทางอาญา และกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับที่อยู่อาศัย ซึ่งล้วนเป็นกฎหมายที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการดำรงชีวิต การทำงาน และการอยู่ร่วมกันในสังคมไทย
เป้าหมายของหลักสูตรไม่ได้สิ้นสุดเพียงการได้รับความรู้หรือเกียรติบัตร แต่คือการสร้างผู้นำที่สามารถนำความรู้ไปสร้างการเปลี่ยนแปลงในชุมชนของตนเอง
ผ่านการพัฒนาศักยภาพให้แกนนำแรงงานข้ามชาติสามารถนำความรู้ไปใช้ในชีวิตประจำวัน เข้าใจสิทธิและหน้าที่ของตนเอง วิเคราะห์ปัญหาทางกฎหมายเบื้องต้น ถ่ายทอดข้อมูลที่ถูกต้องแก่เพื่อนแรงงาน ตลอดจนประสานงานและส่งต่อผู้ประสบปัญหาไปยังหน่วยงานหรือกลไกให้ความช่วยเหลือที่เหมาะสม
การพัฒนาผู้ช่วยนักกฎหมายชุมชนจึงไม่ใช่เพียงการเพิ่มจำนวนผู้ที่มีความรู้ด้านกฎหมาย แต่เป็นการ เสริมสร้างเครือข่ายผู้นำแรงงานข้ามชาติที่มีศักยภาพในการเป็นสะพานเชื่อมระหว่างแรงงาน ชุมชน หน่วยงานภาครัฐ และกระบวนการยุติธรรม เพื่อให้ผู้ที่เผชิญปัญหาสามารถเข้าถึงข้อมูล ความช่วยเหลือ และกลไกคุ้มครองสิทธิได้อย่างเหมาะสม
นอกจากนี้ การส่งเสริมความรู้ด้านกฎหมายยังเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างสังคมที่เคารพกติกา มีความรับผิดชอบร่วมกัน และยึดหลักความเสมอภาค โดยตระหนักว่า กฎหมายที่ดีต้องไม่เพียงกำหนดสิทธิและหน้าที่ของประชาชน แต่ต้องสามารถคุ้มครองสิทธิและสร้างความเป็นธรรมให้แก่ทุกคนได้อย่างแท้จริง
ในช่วงท้ายของกิจกรรม HRDF ได้มอบเกียรติบัตรและของที่ระลึกแก่ผู้เข้าร่วมหลักสูตร เพื่อแสดงการยอมรับถึงความตั้งใจในการเรียนรู้และการพัฒนาศักยภาพ พร้อมส่งเสริมให้แกนนำแรงงานข้ามชาตินำองค์ความรู้ไปขยายผลในชุมชนอย่างต่อเนื่อง
“หนึ่งคนที่เข้าใจกฎหมาย อาจช่วยให้คนอีกหลายคนรู้จักสิทธิของตนเอง หนึ่งผู้นำที่เข้มแข็ง อาจเป็นจุดเริ่มต้นของการเปลี่ยนแปลงทั้งชุมชน”
HRDF เชื่อว่าการลงทุนในความรู้และศักยภาพของแรงงานข้ามชาติ คือการลงทุนในสังคมที่ทุกคนสามารถอยู่ร่วมกันอย่างมีศักดิ์ศรี เคารพกฎหมาย เคารพสิทธิซึ่งกันและกัน และเข้าถึงความยุติธรรมได้อย่างเท่าเทียม
เพราะแรงงานข้ามชาติไม่ใช่เพียงผู้ที่ควรได้รับการคุ้มครองสิทธิ แต่ยังเป็นผู้มีบทบาทสำคัญในการร่วมสร้างสังคมที่เป็นธรรมสำหรับทุกคน
